Hamulce szczękowe

Hamulce szczękowe – typ hamulców rowerowych, które składają się z klocków hamulcowych i układu zaciskowego. Jest to rodzaj hamulca ciernego, czyli posiadającego połączenie cierne, w którym moment siły lub siła przenoszone są z elementu do elementu połączenia za pomocą tarcia. Hamowanie odbywa się poprzez zaciskanie klocków na obręczy koła za pomocą linki prowadzącej od dźwigni hamulca. Hamulce tego typu charakteryzują się prostą konstrukcją, niewielką masą oraz łatwością obsługi i konserwacji, jednak są bardzo wrażliwe na warunki atmosferyczne.

Rodzaje hamulców szczękowych w rowerze

Można wyróżnić 3 typy szczękowych hamulców do roweru. Różnią się między sobą kształtem i konstrukcją.

Hamulce U-brake posiadają ramiona o sferycznym kształcie, dzięki czemu można pod nimi zamontować błotnik. Szczęki połączone są sprężynką i zamocowane do ramy tylko w jednym punkcie. Linka zamocowana jest do jednego z ramion, a drugie – dzięki sprężynie – zaciska się w wyniku ruchu pierwszego ramienia. Hamulce tego typu nie mają zbyt dużego przełożenia siły, przez co ich dociśnięcie wymaga mocniejszego nacisku na dźwignię. Są jednak lekkie, a ich kształt można wpasować w kształt ramy roweru tak, aby nie wystawały poza jej obrys. Najczęściej stosuje się je w rowerach szosowych.

Hamulce typu Cantilever to dwa osobne ramiona mocowane mimośrodowo na trzpieniach (tzw. piwoty) widelca lub widełek ramy. Ich wygięty kształt powoduje, że w stanie spoczynku będą wystawały poza ramę. Ramiona są spięte między sobą krótką linką. Właściwa linka prowadząca od dźwigni hamulca dołączona jest do tego układu za pomocą specjalnego kowadełka (tzw. zawiesia). Ze względu na swoją konstrukcję wymagają wybrania dużej ilości linki, co utrudnia skuteczne hamowanie. Dlatego obecnie hamulce cantilever nie są zbyt popularne i zostały właściwie całkowicie wyparte przez bardziej efektywne i bardzo łatwe w regulacji hamulce typu V-brake.

Trzeci typ hamulców szczękowych, czyli wspomniane wyżej hamulce V-brake są stosowane w większości rowerów, w tym także w rowerach MTB. Konstrukcyjnie V-brake składa się z dwóch prostych ramion mocowanych mimośrodowo na piwotach widelca lub widełek ramy. Linka przymocowana jest na stałe do jednego z ramion, przez drugie przechodzi luźno. Po naciśnięciu dźwigni hamulca ramiona schodzą się, tworząc kształt odwróconej litery V. Pozwala to na uzyskanie dużego przełożenia siły przy bardzo krótkim czasie reakcji.