Rower riksza

Rower riksza, czasem też rower ryksza – to pojazd kołowy napędzany siłą mięśni ludzkich, który służy do transportu ludzi i przedmiotów. Powstał najprawdopodobniej w Azji jako wynalazek mający zastąpić popularną lektykę. Prawdopodobieństwo takie wywodzi się z faktu, że lektyka noszona była przez troje ludzi i z czasem, aby ułatwić sobie zadanie, jedną z osób zastąpiono parą kół, które ułatwiały transport. Jeżeli chodzi o nazewnictwo, to również i pierwotna nazwa pochodzi z języka japońskiego, gdzie trzy chińskie znaki „人力車” czytane po sinojapońsku jako „jin-riki-sha” oznaczają kolejno: „jin” – człowiek, „riki” – siła, „sha” – pojazd, koło.

Początkowo znane były riksze piesze, które obsługiwane były przez idącego człowieka (poprzez pchanie lub ciągnięcie); z biegiem lat jednak ten manualny pojazd nieco zmechanizowano i stał się on rikszą-rowerem. Szczyt swojej popularność przeżywał w latach 20. i 30. XX wieku. Posługiwali się nim zwłaszcza młodzi mężczyźni, bowiem do obsługi rikszy niezbędna była siła i tężyzna fizyczna – rower ten to siedzisko w miejscu przedniego koła i siedzący za nim kierowca poruszający całą konstrukcją.

W Polsce ryksza nie jest rowerem zbyt popularnym w celach transportowych, podobnie zresztą jak w krajach, w których samochód uchodzi za podstawowy rodzaj transportu. Tutaj wykorzystuje się go jako atrakcję turystyczną (istnieją wypożyczalnie riksz) lub rodzaj ruchomej reklamy. Choć dostrzegalny jest coraz częstszy trend nabywanie rowerów-riksz przez prywatne osoby; spowodowane to jest prawdopodobnie większym zainteresowaniem kwestiami ekologii i ochrony środowiska.